Trước sức ép từ thị trường toàn cầu và các yêu cầu phát triển bền vững, chuyển đổi xanh đang trở thành lựa chọn chiến lược của doanh nghiệp miền Trung – Tây Nguyên. Đây vừa là cơ hội nâng cao năng lực cạnh tranh, vừa là phép thử về khả năng thích ứng trong bối cảnh mới.
Áp lực từ những chuẩn mực mới của thị trường
Tại Hội nghị Doanh nghiệp khu vực miền Trung – Tây Nguyên năm 2026 với chủ đề “Doanh nghiệp miền Trung – Tây Nguyên trước biến động kinh tế thế giới và xu hướng chuyển đổi xanh” vừa diễn ra tại Đà Nẵng, nhiều ý kiến cho rằng cộng đồng doanh nghiệp đang đứng trước một giai đoạn chuyển đổi mang tính bước ngoặt. Những biến động địa chính trị, xu hướng bảo hộ thương mại, áp lực lạm phát, chi phí năng lượng và các tiêu chuẩn môi trường mới đang làm thay đổi môi trường kinh doanh trên phạm vi toàn cầu. Trong bối cảnh đó, yêu cầu phát triển bền vững không còn là lựa chọn riêng của từng doanh nghiệp mà đang trở thành tiêu chuẩn phổ biến trong hoạt động thương mại quốc tế.
Theo kết quả khảo sát của VCCI miền Trung – Tây Nguyên đối với các doanh nghiệp hội viên trong 6 tháng đầu năm 2026, có 62,4% doanh nghiệp ghi nhận doanh thu tăng nhẹ hoặc giữ ổn định. Tuy nhiên, phía sau những tín hiệu tích cực ấy là áp lực chi phí ngày càng lớn. Có tới 67,8% doanh nghiệp cho biết chịu ảnh hưởng từ sự gia tăng giá nguyên vật liệu, logistics và chi phí tài chính. Bên cạnh đó, 39,3% doanh nghiệp gặp khó khăn trong tuyển dụng và giữ chân lao động, khiến chi phí nhân công tiếp tục tăng. Trong khi doanh thu dần phục hồi, lợi nhuận lại chưa có sự cải thiện tương ứng. Nhiều doanh nghiệp cho biết tốc độ tăng chi phí đang cao hơn tốc độ phục hồi của thị trường, khiến dư địa tích lũy và tái đầu tư bị thu hẹp.
Dù vậy, niềm tin vào triển vọng kinh doanh vẫn được duy trì. Khảo sát cho thấy 71,7% doanh nghiệp kỳ vọng doanh thu sẽ tăng trưởng trong những tháng cuối năm. Song đáng chú ý, có tới 62,8% doanh nghiệp lựa chọn giữ nguyên quy mô hoạt động thay vì mở rộng sản xuất.
Theo các chuyên gia, điều này phản ánh tâm lý thận trọng của doanh nghiệp trước những biến động khó lường của thị trường. Nhiều doanh nghiệp nhìn thấy cơ hội nhưng vẫn cân nhắc kỹ lưỡng trước các quyết định đầu tư mới do áp lực về nguồn lực và chi phí.
Cùng với những khó khăn nội tại, doanh nghiệp còn phải thích ứng với các yêu cầu ngày càng chặt chẽ từ các thị trường xuất khẩu lớn. Các quy định liên quan đến phát thải carbon, truy xuất nguồn gốc, minh bạch chuỗi cung ứng hay trách nhiệm môi trường đang trở thành tiêu chí quan trọng đối với nhiều ngành hàng.
Ông Nguyễn Thành Chung – Quản lý chương trình Giảm phát thải nhựa của WWF Việt Nam – cho rằng, doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy “tuân thủ” sang “tạo giá trị xanh”, xem phát triển bền vững là một phần trong chiến lược kinh doanh nhằm gia tăng năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường.
Từ nhận thức đến hành động xanh
Áp lực từ thị trường đang thúc đẩy nhiều doanh nghiệp trong khu vực chủ động thay đổi phương thức sản xuất và quản trị. Chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi xanh được xem là những giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả hoạt động và tạo động lực tăng trưởng mới.
Cũng theo khảo sát của VCCI miền Trung – Tây Nguyên cho thấy, 74,3% doanh nghiệp quan tâm đến đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Hơn một nửa số doanh nghiệp được khảo sát cho biết việc ứng dụng công nghệ đã góp phần cải thiện hiệu quả hoạt động sản xuất, kinh doanh. Trong lĩnh vực dệt may, một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của khu vực, nhiều doanh nghiệp đã bắt đầu xây dựng chiến lược phát triển bền vững gắn với các tiêu chuẩn ESG.
| Ông Hồ Quang Bửu – Phó Chủ tịch UBND TP.Đà Nẵng – thông tin, Đà Nẵng sẽ tiếp tục tạo lập môi trường đầu tư, kinh doanh thuận lợi, đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình đổi mới công nghệ và phát triển bền vững. Thành phố đang triển khai nhiều giải pháp liên quan đến năng lượng sạch, kinh tế tuần hoàn và logistics xanh, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp trong khu vực.
“Việc hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ và chuyển đổi xanh không chỉ là nhiệm vụ của riêng Đà Nẵng mà còn nhằm tạo ra sức bật cạnh tranh chung cho cộng đồng doanh nghiệp miền Trung – Tây Nguyên”, ông Bửu nhấn mạnh. |
Ông Trần Đức Tý – Trưởng phòng Tuân thủ và Phát triển bền vững PPJ Group – cho biết, doanh nghiệp đang triển khai lộ trình chuyển đổi xanh trên nhiều phương diện, từ nguyên liệu, công nghệ sản xuất đến quản trị dữ liệu môi trường. Theo đó, PPJ Group đặt mục tiêu đến năm 2030 sử dụng 60% nguyên liệu xanh trong sản xuất, bao gồm các loại nguyên liệu đạt các chứng nhận quốc tế về môi trường và phát triển bền vững. Song song với đó, doanh nghiệp đầu tư hệ thống năng lượng mặt trời tại 6 nhà máy với sản lượng khoảng 7.000 MWh điện tái tạo mỗi năm. Ở lĩnh vực quản lý tài nguyên, 4 nhà máy của doanh nghiệp đã vận hành hệ thống tái chế nước trong sản xuất với sản lượng nước tái sử dụng đạt khoảng 270.000m³. Hệ thống lò hơi sinh khối cũng được đưa vào sử dụng nhằm giảm phát thải khí nhà kính và hạn chế phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Doanh nghiệp còn chú trọng xây dựng văn hóa phát triển bền vững trong nội bộ. Mỗi nhân viên được tham gia tối thiểu 48 giờ đào tạo/năm về các nội dung liên quan đến ESG, sử dụng hiệu quả tài nguyên và thực hành sản xuất xanh.
“Việc triển khai các giải pháp phát triển bền vững không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu của khách hàng quốc tế mà còn giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí vận hành, nâng cao hiệu quả sản xuất và tăng khả năng tiếp cận các cơ hội thị trường mới”, ông Tý nói.
Thực tế cho thấy, chuyển đổi xanh đang từng bước được cộng đồng doanh nghiệp miền Trung – Tây Nguyên nhìn nhận như một phần của chiến lược phát triển dài hạn. Dù còn nhiều thách thức về nguồn vốn, công nghệ và nhân lực, quá trình này đang mở ra cơ hội để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu và hướng tới sự phát triển bền vững trong những năm tới.
Theo giaoduc.edu.vn
